Muziekfilosofie: muziek als mimesis

ISIS-code: WB7813
OWI-code: OWBA
LSG-naam: Filosofie van kunst en cultuur
Onderdeel van: Onderzoeksmaster Kunstwetenschappen (Master)
keuzevakken Wijsbegeerte (bachelorniveau) (Bachelor)
Aansluitmaster Muziekwetenschap (Master)
ECTS: 10
Taal: Nederlands
Semester/blok: Semester 1
Open UvA college
Docent(en): A. van der Schoot

Leerdoel

Het verwerven van kennis van westerse muziekfilosofie en -esthetica, onder meer via het lezen van oorspronkelijke teksten (al dan niet in vertaling);

Het kunnen deelnemen aan discussie over muziekfilosofische en -esthetische standpunten en probleemstellingen

Inhoud

Van kunst wordt vaak gezegd dat zij nabootst. Bij (figuratieve) schilderkunst ligt dat voor de hand: op het doek herkennen we personen, objecten of voorstellingen van zaken die buiten het schilderij 'in het echt' bestaan.

Maar als iets dergelijks ook over muziek wordt beweerd, ligt die verhouding ingewikkelder: in welke zin is een muziekstuk een afbeelding van een werkelijkheid waarvan ook een niet-muzikaal origineel bestaat? Of moeten we voor muziek een minder letterlijke interpretatie van het mimesisbegrip hanteren? Is het mogelijk een muzikale uitbeelding te geven van iets wat zelf geen klinkend fenomeen is - een gebaar, een karaktertrek, een schilderijententoonstelling, of misschien zelfs een belangrijke historische gebeurtenis?

Zulke vragen hebben een lange traditie. Ze worden al gesteld in teksten van Plato en Aristoteles, komen met nadruk terug als de status van muziek in de achttiende eeuw een ingrijpende verandering ondergaat, en worden op het scherpst van de snede uitgevochten in de analytische filosofie van de twintigste eeuw. Het is duidelijk dat een positief antwoord op de vraag naar de mogelijkheid van muzikale mimesis niet te verenigen is met de opvatting van muziek als 'absolute kunst'.

Onderwijsvorm

Hoor/werkcollege

College-uren

3 uur per week

Studie-materiaal

Reader muziekfilosofie 2004

Toetsvorm

Referaten en werkstuk.

Kosten

ca. € 30,-